NSZZ Solidarność Region Świętokrzyski

Koniec obowiązywania ustawy antykryzysowej - Anna Orlińska

Przepisy ustawy z dnia 1 lipca 2009r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (Dz. U. z 2009r., Nr 125, poz. 1035 z późniejszymi zmianami) przestają obowiązywać od dnia 1 stycznia 2012r. Oznacza to, że od tego momentu znów będzie miał stosowanie przepis art. 251 Kodeksu pracy, który przewiduje, że zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowy o pracę nie przekroczyła 1 miesiąca.
Przepis art. 13 ust. 1 i 2 ustawy antykryzysowej przewidywał bowiem, że od dnia 22 sierpnia 2009r. okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony, a także łączny okres zatrudnienia na podstawie kolejnych umów o pracę na czas określony między tymi samymi stronami stosunku pracy, nie może przekraczać 24 miesięcy. Za kolejną umowę na czas określony, w rozumieniu tego przepisu, uważa się umowę zawartą przed upływem 3 miesięcy od rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniej umowy zawartej na czas określony.
Ograniczenie z ustawy antykryzysowej miało zastosowanie do umów na czas określony zawartych od dnia jej obowiązywania, jak również do umów na czas określony trwających już w tej dacie. Jeżeli termin rozwiązania umowy o pracę na czas określony, zawartej przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przypada po dniu 31 grudnia 2011r., umowa rozwiązuje się z upływem czasu, na który została zawarta. Zatem do końca 2011r. obowiązuje ograniczenie w zatrudnianiu na czas określony do 24 miesięcy, więc do tego czasu nie powinno się zawierać dłuższych umów o pracę.
Co jednakże w praktyce oznaczają powyższe okoliczności dla pracowników mających zawarte umowy na czas określony, mogą bowiem wystąpić następujące sytuacje, a mianowicie:
- z pracownikiem zawarto umowy na czas określony: od dnia 1 września 2010r. do 31 stycznia 2011r. oraz od dnia 1 lutego 2011r. do dnia 31 styczni 2012r., wspomniany przepis art. 251 Kodeksu pracy nie ma zastosowania do pierwszej z umów, gdyż ustawa antykryzysowa wyłączyła obowiązywanie tego przepisu, ale z racji tego, że druga umowa będzie trwała po 1 stycznia 2012r. będzie ona się liczyła jako pierwsza umowa na czas określony w rozumieniu art. 251 Kodeksu pracy i jeśli po tej umowie zostanie zawarta druga umowa na czas określony, to trzecia taka umowa spowoduje, że strony będzie wiązała umowa na czas nieokreślony;
- gdy z pracownikiem zawierano kolejno trzy umowy na czas określony, tj. od dnia 1 grudnia 2010r. do dnia 31 marca 2011r, później od dnia 1 kwietnia 2011r. do dnia 31 sierpnia 2011r. oraz od dnia 1 września do dnia 29 lutego 2011r. to przepis art. 251 Kodeksu pracy nie miał zastosowania do pierwszych dwóch umów o pracę na czas określony, bo obowiązywała wtedy ustawa antykryzysowa, ale będzie miał już zastosowanie do trzeciej, gdyż będzie ona trwać po ustaniu regulacji z ustawy antykryzysowej. Będzie ona traktowana jednocześnie jako pierwsza umowa w rozumieniu art. 251 Kodeksu pracy, a zawarcie drugiej i trzeciej spowoduje, że ta ostatnia będzie traktowana jako umowa na czas nieokreślony.
- gdy z pracownikiem zawarto kolejno umowy na czas określony od dnia 1 stycznia 2009r. do dnia 31 lipca 2009r., od dnia 1 sierpnia 2009r. do 31 stycznia 2012r., te dwie umowy były więc zawarte przed wejściem w życie ustawy antykryzysowej i w przypadku tej ostatniej umowy nie obowiązuje ograniczenie zatrudnienia na podstawie kolejnych umów do 24 miesięcy; wprawdzie do umów na czas określony trwających w dniu wejścia w życie ustawy antykryzysowej nie stosuje się art. 251 Kodeksu pracy, ale do umów trwających 1 stycznia 2012r. przepis ten ma zastosowanie. Zatem w opisanym przypadku pracownik miał już zawarte dwie umowy na czas określony po 1 stycznia 2012r., do których stosuje się w/w przepis Kodeksu pracy. Jeśli więc pracodawca zawrze trzecią z nim umowę na czas określony, to będzie to równoznaczne z nawiązaniem umowy o pracę na czas nieokreślony. Przy czym należy pamiętać, by odstęp między zawarciem drugiej i trzeciej umowy nie wynosił więcej niż 30 dni. Ponieważ gdy okres ten będzie wynosił więcej niż 30 dni przepis art. 251 Kodeksu pracy nie będzie miał zastosowania.