NSZZ Solidarność Region Świętokrzyski



Newsletter

Tygodnik Solidarność Świętokrzyska nr 37 (1127) z dn. 13 października 2017r.

Czy pracownik może krytykować pracodawcę, a jeśli tak – to w jakich granicach? - Marta Śnioch

Krytyka pracodawcy przez pracownika jest dopuszczalna i wynika z przysługującego każdemu prawa do wolności wyrażania opinii, o którym stanowi m.in. przepis art. 54 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. z 1997 roku Nr 78 poz. 483 z późn. zm.) oraz przepis art. 10 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 roku (Dz. U. z 1993 roku Nr 61 poz. 284 z późn. zm.). Wspomniane uprawnienie podlega jednak ograniczeniom, które to mają zastosowanie także do pracowników posiadających szczególne prawo do oceny działań pracodawcy, a więc przykładowo do działaczy związków zawodowych. Problematyka dozwolonej krytyki pracodawcy, jej form, granic, sankcji za ich przekroczenie nie została uregulowana na gruncie ustawy z dnia 26 czerwca 1974 roku – Kodeks pracy (t. jedn. Dz. U. z 2016 roku poz. 1666 z późn. zm., dalej jako KP) ani w ramach ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku – Kodeks cywilny (t. jedn. Dz.U. z 2017 roku poz. 459 z późn. zm.), w przedmiotowej kwestii pomocne jest natomiast orzecznictwo.

Pracownik może otwarcie, krytycznie i we właściwej formie wypowiadać się w sprawach dotyczących organizacji pracy (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2000 roku sygn. akt. I PKN 11/00). Krytyka pracodawcy przez pracownika musi mieścić się w granicach prawa (m.in. nie może stanowić naruszenia dóbr osobistych), a ponadto powinna być: rzeczowa, konkretna i prowadzona w zgodzie z zasadami współżycia społecznego. Podstawowym warunkiem dopuszczalnej krytyki jest także zachowanie właściwej formy wypowiedzi. Pracownik niezadowolony ze względu na niewłaściwą organizację pracy, nieodpowiedni podział zadań czy narzucony sposób ich wykonywania może wyrazić swoje niezadowolenie, ale zobowiązany jest przy tym zachować właściwą formę i cel wypowiedzi, musi używać argumentów merytorycznych, nie może kwestionować decyzji, posługując się słowami obraźliwymi.

Należy podkreślić, iż w pojęciu dopuszczalnej krytyki działań pracodawcy nie mieści się odmowa wykonywania poleceń wydawanych na podstawie i w granicach określonych w treści art. 100 § 1 KP (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1997 roku sygn. akt I PKN 433/97).

Zdawanie sobie sprawy przez pracownika z granic dozwolonej krytyki pracodawcy jest niezwykle istotne, jako że ich przekroczenie może stanowić przyczynę wypowiedzenia pracownikowi umowy o pracę, a nawet jej rozwiązania bez wypowiedzenia z winy pracownika (w przypadku rażącego przekroczenia owych granic kwalifikowanego, jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych).


Udostępnij

Pozostałe artykuły tego wydania:


wstecz
 


Kapitał ludzki Unia Europejska

Strona internetowa współfinansowana przez Unię Europejską
w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego